İlk kez gelecek veya yeni bir bebek beklentisi, hayatın en güzel dönemlerinden biri...
Ama bir noktada masada oturuyorsunuz, önünüzde uzun bir liste, kafanızda birçok soru var. "Yenidoğan beden mi alsam, 0-3 mü?", "Kaç tane zıbın/body yeter?", "Hastaneden çıkarken ona ne giydirmeliyim?" ve benzerleri...
Tespitim doğru, değil mi? Çünkü yıllar önce biz de aynı durumdaydık.
Üstelik o zaman online alışveriş ve online bilgi kaynakları da bugünkü kadar yaygın değildi. (Yoktu demek istemedim😊)
İşte bu rehberde aklınızdaki önemli soruları teker teker yanıtlıyoruz; hem kendi deneyimlerimiz, hem kıdemli ebeveynlerin deneyimlerinden, hem de uluslararası kaynaklardan yararlanarak. (1)(2)
Benim genel önerim 32-34. haftadan itibaren hazırlamaya başlamanız yönünde. Yabancı sağlık kuruluşları bazen 35-36. haftada çantanın hazır olmasını öneriyor; (1)(2) Ancak çoğul gebelik veya herhangi bir risk ihtimaline karşı bu süreyi daha öne almanız iyi olur. Eğer doktorunuz erken doğum riski görüyorsa zaten daha öncesinden önlem alacaktır. Böyle bir durumda onun yönlendirmesi ile hareket etmeniz gerekir.
Hamileliğin son haftalarında yorgunluk ve hareketlerin kısıtlanması nedeniyle alışveriş yapmak güçleşecek. Heyecanınız taze olduğunda yapın, hem size hareket olur, hem de neşeli geçer😊
Bu soru gerçekten önemli, çünkü yanlış tercih ciddi bir israf anlamına gelebilir.
Yenidoğan (Newborn) beden bebek ürünleri, genellikle doğumda 3.0-3.5 kg civarındaki bebekler için tasarlanır ve ortalama 3-4 hafta giyilir. (3) İştahlı bir hamilelik dönemi geçirdiyseniz (benim gibi) daha iri doğan bebekler bu bedeni hiç giyemeyebilir. (Not: Türkiye'de 3.5 kg üzeri doğum epey yaygındır.)

Öncelikle kadın doğum uzmanınızla düzenli görüşmelerinizde siz de bebeğin olası büyüklüğünü takip edin. Ultrason verileri, doğum öncesi aldığınız kilo gibi parametreler doktorunuzun yaklaşık bir tahmin yapmasına yeterli olacaktır.
Tabii ki beklenmedik bir durum, bir ters hareket veya aşırı stres sonucu biraz erken doğum her zaman söz konusu olabilir.
Genel olarak şu önerilebilir; Yenidoğan beden olarak az sayıda temel parça hazırlayın, asıl alışverişinizi 0-3 ay beden olarak yapın. Hatta bu bedendeki ürünlerin bir kısmının etiketini çıkarmadan bekletmek de iyi bir yöntem olabilir. Bir mağazadan alışveriş yaptıysanız bebeğin doğum kilosuna göre değişim de yapabilirsiniz.
(* Ozmoz.shop dan alınmış, ama kullanılmamış/açılmamış yenidoğan giysilerini başvurunuza istinaden “iade/değişim süresi geçmiş bile olsa” büyük bedeni ile imkanlar dahilinde değiştiriyoruz.)
Ayrıca, referans olması için Ozmoz Bebek giysileri için kullandığımız ay/kilo/boy tablosunu da burada paylaşıyorum. Hem kendi deneyimlerimiz, hem de Avrupa ülkeleri içn yaptığımız üretimler, ve ayrıca UNICEF kaynakları baz alınarak hazırladığımız, yıllardır da kullandığımız bu tablo size de faydalı olacaktır sanırım.

Bu tablo ile ilgili iki notum olacak.
1) Biz Ozmoz etiketlerimizde genel olarak tablodaki gibi tekli ayları kullanıyoruz, ancak bu rakamları 0-3, 3-6, 6-9, 9-12, 12-18 gibi de okuyabilirsiniz.
2) Eğer bebeğiniz aralık rakamlarının üst kısmına daha yakın ise, bir büyük ay ölçüsünü almanızı öneririm, bebeğe daha fazla konfor sağlamış olursunuz.
(Örneğin bebek 3 aylıkken 63 cm ise, 63-72 olan 6 aylık bedeni satın alın)
Bu önemli konuyu giysileri kategorize ederek konuşmak gerekir.
Zıbın / Body: Yenidoğanın dolabındaki en temel giysidir. Ev sıcaklığı ve mevsime göre hem tek başına, hem de Ten Katmanı (Alt katman) olarak kullanılabilir. Kısa kollu, uzun kollu ve askılı seçenekler mevcuttur; mevsime göre bir karışım yapabilirsiniz. 6-8 adet olması iyi bir başlangıç noktasıdır. Fakat, Body konusunda önemli bir detay daha var:
Body giysisi iki türe ayrılır; Kruvaze (Kimono) body (zıbın) ve Normal body (zıbın).
Kruvaze body önü tamamen açılabilen, bebeği giydirmenin çok daha kolay olduğu, ayrıca ön kısmı çift kat olduğu için bebeği bir derece daha iyi koruyan formdur. Bu nedenle de yenidoğan bebeklerde daha çok tercih edilir. Onların narin bedenini fazla yormadan/hırpalamadan kolayca giydirebilirsiniz. Özellikle ilk kez anne/baba oluyorsanız kesinlikle hastane çantası ve ilk aylar için kullanacağınız body (zıbın) stoğunuz kruvaze olsun derim.

Normal body (zıbın) ise bebeğe kafadan geçirilerek giydirilen, bu nedenle de 3/6 aylardan sonra kullanılması daha makul ya da kolay olan bir body türüdür. Ama tabii ki istenirse yenidoğan bebeğe de giydirilebilir, bu bir deneyim ve tercih meselesidir.
Body (zıbın) için kumaş seçimi gerçekten önemlidir. Bu ürünler bebeğin tenine en çok ve en uzun süreli temas eden katman olduğu için, daha önce başka yazılarımızda detaylıca anlattığımız gibi (4), ince ve geçirgen yenidoğan cildi olabilecek zararlı kimyasalları kolayca absorbe edebilir. Bu nedenle iç katmanda önerim, GOTS sertifikalı organik pamuk ve mümkünse boyasız ürünler öncelikli tercihiniz olmalıdır.
Tulum / Patikli Tulum: Tulum ya da Ayaklı Tulum (İngilizce’de "Onesie", "babygrow", "sleepsuit" gibi isimlerle bilinir) giysisi yenidoğan ve erken dönem bebeklerin gerçek günlük kıyafeti sayılır. Önü ve bacakları komple açılabilen ürünler olduğu için bebeğe kolaylıkla giydirilir. Bebeklerin ilk aylarda zamanlarının büyük çoğunluğunu uyuyarak geçirdiği düşünüldüğünde, patikli ve uzun kollu tulumlar hem gece hem de gündüz ihtiyaçlarını karşılar. (5) Bu üründen de 4-5 adet normalde yeterli olur. Sıcak ortamlarda, yaz mevsiminde doğrudan tene de giydirildiği için, bu ürünün de GOTS organik pamuk ve boyasız olmasını öneririm.
Patikli olması, yenidoğan bebeğin ısı dengelemesi için çok faydalı olacaktır. Böylece bebeğin kan dolaşımını zorlayabilecek çorap giydirme derdinden de kurtulmuş olursunuz.
Biz, Yenidoğan beden tulumları genel olarak (Özellikle de Clean&Safe grubunda) hem patikli hem de kol uçlarında kendinden eldivenli imal ediyoruz; böylece ince tırnakların yüzünü çizmesini de engelliyor.
Peki, Fermuar mı, Çıtçıt mı? Çıt-Çıtlı tulum en çok görülen ve satılan ürün grubudur. Hem ön hem de bacaklar komple açılır, giydirme ve bez değişiminde kolaylık sağlar.
Ancak
fermuarlı tulum da kolaylık için bir tercih sebebi olabilir, Çıtçıt kapatma telaşesini engeller. Özellikle gece bez değişimlerinde
daha pratiktir. İki yönlü açılan fermuarlar ise alt bölgeden bez değişimine
olanak tanıdığı için bebeği tamamen soymak gerekmez; Çıtçıt’a benzer kolaylık
sağlar.
Tercih tamamen size kalmış...

Patikli Alt / Harem Pantolon : Tulum kullanmadığınız zaman, body ile takım yapabileceğiniz bir üründür. Bez payı verildiği için geniş baseni nedeniyle harem pantolon adını almış. Patikli olması iyidir, yukarıda izah edilen sebepten dolayı. Bunu da GOTS organik ve boyasız öneriyorum.
Bir de, Bebek pantolonu ya da Patikli altlarda bebeğin fiziki yapısını dikkate alarak biraz tıbbi mühendislik gerekiyor. Ozmoz Clean&Safe patikli alt ürünlerimiz yenidoğan bebeğin kordon bağı bölgesi dikkate alınarak özel olarak tasarlanmıştır. (yukarıdaki baba-bebek resminde görebilirsiniz)
Aksesuar / Bere (Şapka) : Yazılarımızda belirtiyoruz, yenidoğan bebekler vücut ısılarının önemli bir bölümünü başlarından kaybeder. (6) Bu nedenle hastanede ve ilk günlerde ince bir pamuk bere önerilir. Ancak uyku sırasında kalın bir şapka kullanmayın; hava geçiren ince bir pamuk bere yeterli olur. AAP (Amerikan Pediatri Akademisi) aşırı ısınma riskini artırabileceği için uyurken kalın/hava geçirmeyen “şapka” kullanılmamasını öneriyor. (7) Bere 2-3 adet yeterlidir.
Çorap: Bebeğin küçük ayakları gerçekten çabuk soğur. Bu da üşütme, hazım problemleri gibi sorunlar doğurur. Çok fazla önermiyoruz, ama bilhassa ilk aylarda patikli tulum kullanmak yerine, ayrı çorap giydirmeyi tercih ediyorsanız; konç kısmı sıkmayan, yumuşak örgülü pamuk çoraplar tercih edin. 3-4 çift başlangıç için yeterlidir.
Eldiven: Bebeğin tırnağını kesmek ilk başta epey zordur. O ince tırnaklar da yüzünü çizmeye çok eğilimli olduğu için elleri korumak gerekir, bunun için bebek eldiveni önerilir. Ancak terleme durumlarında parmak aralarında pamukçuk oluşmamasına dikkat edilmeli, aralıklarla havalandırma ve kontrol yapılmalıdır.
Omuz bezi + Önlük : Önlük herkes tarafından bilinir, bebeğin tükürüğünün veya emzirme sonrası genizden geri gelen sütün giysileri kirletmemesi için kullanılır. Pamuk olması tercih edilir. Aşırı sıvı olmayacağı için erken aylarda plastik içerek önlüklere gerek yoktur, önerilmez. Ancak, önlük kadar faydalı bir ürün de “omuz bezi”dir. Emzirme sonrası gaz çıkartırken omzunuza atıp, bebeğin yüzünü ona yaslarsanız, hem onu korumuş, hem de kendi giysilerinizi korumuş olursunuz. Tabii ki organik pamuk olmasını öneriyoruz.
Bebek battaniyesi / Müslin Örtü (Swaddle): Bebek battaniyesi veya müslin örtü, bebeği sarmak için kullanılır; yenidoğanlar için çok sakinleştirici bir yöntemdir. Ayrıca gündüz uykusu veya sıcak odalarda gece uykusunda da kullanılabilir. Ozmoz’da bebek battaniyesine ayrı bir önem verdik, özel formu ile dışarı çıkarken bebeğin başını da koruyacak, çift kat %100 pamuk kumaşı ile de size güven verecek bir ürün üretiyoruz.
Müslin kumaşlar da bu amaç için idealdir; hafif, hacimli ama ince, nefes alan yapısı ile çok amaçlı olarak kullanılabilir. Hem gündüz örtüsü, hem emzirme örtüsü, hem de gezdirirken güneş siperliği olarak işe yarar. 2-3 adet hazır bulundurabilirsiniz. (1)(2)
Hastane Çıkış Dış Giysisi: Bebeğinizi dünyaya getirdiğiniz ve hastaneden çıkıyorsunuz. O an için özel bir dış giysi hazırlamanız güzel. Ama işin pratik ve sağlık tarafını da göz ardı etmeyin; çok katmanlı, düğmeli, dar boyunlu ve tabii ki suni/sentetik kıyafetlerden uzak durun. O sırada hem siz hem bebeğiniz yorgun olacaksınız; hastane odasında giydirdiğiniz alt-üst katman (body+tulum gibi) üzerine kolayca giyilip çıkarılabilen mevsime göre bir dış katman idealdir. (1)
Yukarıda biraz detaylı açıkladık, şimdi bir özet yapalım:
Araştırmalara göre yurt dışındaki deneyimli ebeveynlerin sıkça tekrarladığı ifade "-Yenidoğan için çok fazla giysi aldım, çoğu etiketiyle kaldı." (3)
Gerçekte, yenidoğan bebekler günde en az 2-3 kez giysi değiştirir. Tükürük, gaz çıkarmada bir miktar süt geri gelmesi, bez taşması, emzirme sonrası sızıntılar gibi sebepler buna yol açar. Bu nedenle kaç takım giysi gerektiği, büyük ölçüde çamaşır makinenizi ne sıklıkta çalıştırdığınıza bağlıdır.
Haftada 2-3 kez yıkama yapacaksanız, 7-8 zıbın (body) ve 3-4 tulum yeterli olur. Her gün yıkama yapılacaksa bu sayıyı biraz düşürebilirsiniz. Diğer aksesuar ve battaniyeler de orantılı şekilde yıkama düşünülerek en az iki tane olmalıdır. Ama şunu da ekleyelim; o ilk haftalarda yorgunlukla çamaşır makinesini ne zaman çalıştırdığınızı bile unutabilirsiniz.
Bütçeniz müsait ise biraz giysi fazlası hiç zarar vermez. 😊
Gelelim önemli soruya: Hastane çantasına giyim için ne konulmalı?
Genel olarak önerilen, çantanıza zıbın (body), ayaklı tulum, bere, battaniye olması, bir de yukarıda değindiğimiz dış giysi bulunması yeterlidir. Bazı hastaneler alt katman giysisi verebilir, doğum yapacağınız hastaneyi önceden arayıp sormak, gereksiz taşımayı önleyebilir.
Kolaylık için ihtiyacınızı şöyle görselleştirebiliriz:

Gördüğünüz gibi, yenidoğan (Newborn) ve 0-3 beden olarak 2'şer zıbın, 1'er tulum (her iki bedeni de koyun, çünkü doğum kilosunu tam bilemezsiniz), her ihtimale karşı 1 çift çorap, 1-2 bere, 1 battaniye + 1-2 müslin örtü ve elbette eve dönüş için hazırladığınız özel giysi. Bunlar hastane çantasının giysi kısmı için gayet yeterlidir.
Günümüzde pek çok marka (Ozmoz da dahil) bu ürünleri “Hastane çıkış seti” olarak hazır şekilde sunuyor. Bu setlerden bir veya iki tane alıp, diğer bahsedilen ürünler ile de tamamlayabilirsiniz.

Önemli Not: Biz ayrıca “Geç Prematüre” denilen 34-37 hafta arasında doğan bebekler için de daha küçük bedenli setler de sunuyoruz.
Prematüre bebekler biraz daha fazla özen isterler, gelişimleri normal doğuma göre tamamlanmamış olduğu için çok daha narindirler. Özellikle de ciilt gelişimleri sorun olabilir. (Zaten erken dönem prematüre bebekler küvözde çıplak yatırılır) İleride genel sağlık sorunları yaşamamak için bu dönem giysilerine de ekstra dikkat etmek çok gereklidir.
Bu cümlemi lütfen bir reklam olarak düşünmeyin. Ama "Prematüre bebek" ihtimali var ise Clean&Safe ürünlerimizi mutlaka inceleyin.

Alınmış “standart” bebek giysilerini ve aksesuarlarını yıkamadan kullanmayın. Bu tür giysileri (Organik olsa bile) ilk kullanımdan önce yıkayın. Üretim ve taşıma sürecindeki toz, ambalaj kalıntıları veya kimyasal izler bu yıkamayla büyük ölçüde giderilir.
Bebek giysilerini yıkarken dikkat edilecek çok önemli noktaları da ayrıca bu yazımızda belirtmiştik. (4)
Ama bir de kolaylıktan bahsedelim; Yıllarca süren araştırmalarımız sonucu TPE (Türk Patent Enstitüsü) tarafından TR 2019 12061-B numarası ile tescil edilen (12) “Patentli Üretim metodumuz” sayesinde, Türkiye’de ve Dünya’da bir ilk olarak temiz şekilde imal ettiğimiz ve “steril” şekilde size sunduğumuz Ozmoz Clean&Safe ürünleri sizi bu dertten kurtarır.
Clean&Safe ürünlerini kullanmadan önce yıkamanıza gerek yoktur. Bir Ozmoz Clean&Safe Hastane çıkış seti paketini hastaneden hemşire veya ebeye verip, doğumhanede açıp doğrudan bebeğe giydirmesini ve battaniyesine sarmasını isteyebilirsiniz. Bu ürün grubu hakkında detaylar için Clean&Safe ürünleri bilgi yazısını okumanızı kesinlikle öneririm. (8)
Yukarıda değinmiştik, yenidoğan bebekler hızla büyürler. Çok fazla bu beden giysi almak gerekmez. Bebeğin kaç gün yenidoğan bedeninde kalacağını, ne hızla büyüyeceğini, mevsimin nasıl geçeceğini de önceden bilemezsiniz.
Bu yüzden başlangıçta yeterli sayıda ve temel ürünleri alın; Zamanla ihtiyaç duydukça ekleyin. Aldığınız kıyafetlerin etiketlerini (hangtag) bir süre çıkarmayın; bu size değişim esnekliği sağlar.
(Belirtmiştim, Ozmoz.shop dan aldığınız, ama kullanılmamış/açılmamış yenidoğan giysilerini “iade/değişim süresi geçmiş bile olsa” başvurunuza istinaden büyük bedeni ile imkanlar dahilinde değiştiriyoruz.)
Yazımızın sonunda şu notu da ekleyelim: Özellikle yenidoğan bebeğiniz için aldığınız her kıyafet, sadece bir giysi değildir. Onun narin tenine dokunan, onu saran, koruyan o ilk anların bir parçasıdır. Bu yüzden, hangi malzemeden yapıldığına, nasıl üretildiğine dikkat etmek (özellikle bu ilk dönemde) çok gereklidir.
Diğer yazılarımızda da bahsettim, (lütfen okumadıysanız aşağıdaki linklerden bakın) anne-babalar giysi alırken yıkama talimatı ve içerik bilgisi okumayı alışkanlık haline getirmelidir. Ayrıca, blog yazılarımız veya diğer internet kaynaklarından kumaş malzemelerinin ne olduğunu, organik üretimin ne faydası olduğu gibi bilgileri incelemek ve basitçe de olsa öğrenmekte sonsuz fayda var. (9)(10)
Bebeğinizin yenidoğan dönemi hem çok kısa hem de çok özel.
Ozmoz ailesi olarak, bu özel dönemde sizin yanınızda olacak, bebeğinizi sizin şefkatinizle saracak giysiler üretmek için çok çalışıyoruz. Bu ürün grubunda durumlarda kazanç çoğu durumda ikinci sırada geliyor; sağlıklı ve mutlu bebeklerin pozitif enerjisi bizi daha mutlu ediyor...
Erken bebeklik dönemi onların en savunmasız, en hassas dönemi de olduğu için dikkat gerektiriyor. Çok sayıda olmasa da, iyi seçilmiş, bebeğinizin cildine uygun giysiler sizi ileride olabilecek gereksiz yüklerden (üzüntülerden) kurtarır ve o ilk haftalarda nefes almanıza alan açar.
Sağlık ve sevgi ile kalın,
Mukadder Özden, Anne ve Tekstil Mühendisi
.
.
Detaylı okuma için kaynaklar:
(1) Pregnancy Birth and Baby — What to Take to Hospital, Healthdirect Australia: https://www.pregnancybirthbaby.org.au/what-to-take-to-hospital-checklist
(2) The Memo AU — Packing the Hospital Bag: https://thememo.com.au/blogs/news/packing-the-hospital-bag-a-pregnancy-rite-of-passage
(3) Huckleberry Care — How Many Baby Clothes Do You Need?: https://huckleberrycare.com/blog/how-many-baby-clothes-do-you-need
(4) Ozmoz Blog — Bebeğimin Giysilerini Nasıl Yıkamalıyım?: https://ozmoz.shop/blog/bebegimin-giysilerini-nasil-yikamaliyim
(5) Baby Mori US — What Clothing Essentials Do You Need for Your Newborn?: https://us.babymori.com/blogs/baby-stories/what-clothing-essentials-do-you-need-for-your-newborn-baby
(6) The Memo AU — Newborn Hospital Bag Essentials: https://thememo.com.au/blogs/news/packing-the-hospital-bag-a-pregnancy-rite-of-passage
(7) American Academy of Pediatrics (AAP) — Safe Sleep Guidelines: https://www.healthychildren.org/English/ages-stages/baby/sleep/Pages/safe-sleep.aspx
(8) Ozmoz Blog - Patentli Ozmoz Clean&Safe ürünleri nedir? https://ozmoz.shop/blog/ozmoz-clean-and-safe-urunleri-nedir
(9) Ozmoz Blog - Sürdürülebilir ürün nedir? Organik Ürün nedir? Karmaşaya son! https://ozmoz.shop/blog/dogal-surdurulebilir-ve-organik-karmasasini-cozuyoruz-bebeginiz-icin-gercekten-en-iyisi-hangisi
(10) Ozmoz Blog - Sertifikalı Organik pamuk ve bebeğiniz için önemi. https://ozmoz.shop/blog/sertifikali-organik-pamuk-nedir-neden-onemlidir
(11) Acıbadem — Doğum Çantası Nasıl Hazırlanır?: https://www.acibadem.com.tr/hayat/dogum-cantasi-nasil-hazirlanir-neler-olmali/
(12) Ozmoz Bilgi - Clean&Safe patent beratımız https://ozmoz.shop/pages/ozmoz-clean-and-safe-patent-bilgisi